خرچنگ یکی از عجیب ترین موجودات دریایی و از رده سخت پوستان است و با میگو هم خانواده می باشد که دارای اسکلت ضخیم به نام اسکلت خارجی هستند . این پوسته از کربنات کلسیم ساخته شده است و از بافت نرم زیر آن محافظت می کند. خرچنگ ها به دلیل داشتن 10 پا نیز به عنوان دکاپود شناخته می شوند. اولین جفت پاها در پنجه برای گرفتن طعمه از آن استفاده میکند. خرچنگ ها چشمان خود را روی ساقه ها می بینند، که به آنها امکان می دهد حتی وقتی که در زیر آب یا سنگ و یا در دفن آنها قرار دارند، اطراف خود را ببینند. چشمان آنها از صدها لنز کوچک ساخته شده است.
بیشتر خرچنگ ها دارای بدنه های صاف هستند که آنها را قادر می سازد تا در شکافهای بسیار باریک فرو روند. خرچنگها معمولاً بدلیل مفصل پاها در پهلو حرکت می کنند. با این حال، برخی از خرچنگ ها میتوانند به جلو یا عقب راه بروند و برخی نیز قادر به شنا کردن هستند. یک خرچنگ در یک دعوا ممکن است یک پنجه یا پا را از دست بدهد. به مرور زمان (حدود یک سال)، پنجه یا پا به عقب رشد می کند. خرچنگ معمولاً به وسیله نوک پنجه هایش بر کف دریا راه می رود.
زمانی که احساس ترس و یا وحشت کند، با سرعت، خیزهای بلندی (حدود 7.5 متر در هر جهش) به سمت عقب بر می دارد.اکثر قریب به اتفاق خرچنگ ها، آبشش هایی مانند ماهی دارند که اکسیژن حل شده در آب را استخراج می کنند. حتی وقتی در زمین هستند، آبششها تا زمانیکه مرطوب نگه داشته شوند، می توانند اکسیژن را جذب کنند.  همچنین خرچنگهای زمینی که دارای سیستم گردش خون دوتایی هستند، به معنای داشتن ریه و همچنین آبشش است.

انواع گونه ها

خرچنگ نقاب دار، آبی، خال دار، خرچنگ ناخنی، پیکانی، مدور و …..که در سواحل مختلف دنیا زیست می کنند. تخم های ماده در بعضی به خود آن ها چسبیده است و مادر آن ها را با خود حمل می کند. بچه ها نیز تا قبل از پوست اندازی از مادر جدا نشده و به مادر می چسبند و بعد از مستقل شدن از مادر رها می شوند.

 

تشخیص خرچنگ نر از ماده

در بیشتر خرچنگ های نر شکل شکم آنها (پلون) باریک و مثلثی است ، در حالی که ماده ها شکم گسترده تر و گرد تری دارند بعلاوه، خرچنگهای ماده پنجه ای کوچکتر از خرچنگهای نر دارند.خرچنگ ها از طریق مواد شیمیایی (فرومون) ، بصری ، آکوستیک یا لرزش ، یک جفت را جذب می کنند .

خواص خرچنگ

  • بهبود متابولیسم (سوخت و ساز) قند خون

به دلیل وجود مقدار زیادی کروم در خرچنگ، مصرف این ماده‌ی غذایی برای افرادی که مبتلا به مقاومت به انسولین هستند، بسیار مناسب است؛ زیرا کروم موجود در خرچنگ به بهبود متابولیسم (سوخت و ساز) قند خون و متعاقبا به کاهش سطوح گلوکز خون در بدن کمک می‌کند. کروم موجود در گوشت خرچنگ باعث تسهیل در کارکرد انسولین، و در نتیجه، پیشگیری از بروز دیابت می‌شود.

  • مورد استفاده در تولید تجهیزات جراحی

طبق نتایج پژوهشی، خرچنگ منبعی عالی برای موادی به نام کیتوسان و کیتین است؛ به همین دلیل، از خرچنگ می‌توان برای تولید تجهیزات جراحی از قبیل نخ بخیه، گاز پانسمان، پارچه‌های بیمارستانی، باند زخم، عوامل ضد قارچ، غشای دیالیز، و مواد ضد باکتری استفاده کرد. این ویژگی خرچنگ به خاطر قدرت بالقوه‌ی زیست‌فروسایی موجود در دو ماده‌ی کیتوسان و کیتین است؛ به این ترتیب، این مواد به آسانی در حین فرایند التیام زخم ناپدید می‌شوند.

  • تسریع در التیام زخم‌ها

پروتئین، ویتامین B12، و ماده‌ی معدنی روی (زینک) موجود در خرچنگ نیز به تسریع در التیام زخم‌ها کمک می‌کنند. پروتئین موجود در خرچنگ می‌تواند باعث بازیابی سلول‌های قدیمی شود؛ و هم‌چنین، ویتامین B12 و روی (زینک) نیز باعث تولید گلبول قرمز می‌شوند.

  • تقویت دستگاه ایمنی بدن

اگر در فصولی که انتقال بیماری‌ها زیاد می‌شود، نگران ابتلا به بیماری هستید، باید به مصرف غذاهای دریایی از جمله خرچنگ روی بیاورید. پروتئین، اسیدهای چرب امگا-۳، و سلنیوم موجود در خرچنگ به تقویت و بهبود دستگاه ایمنی بدن کمک می‌کنند.

  • پیشگیری از ابتلا به پوکی استخوان

با مصرف گوشت خرچنگ میتوان از پوکی استخوان نیز پیشگیری کرد زیرا این ماده‌ی غذایی حاوی پروتئین و مس پر خاصیتی است که میتوانند به تشکیل سلول‌ها   و اعصاب استخوان کمک کنند.برای کسب آگاهی بیش‌تر در این زمینه میتوانید پوکی استخوان: ۱۴ علت + ۱۶درمان خانگی پوکی استخوان و هLچنین ۸ مهمترین علائم پوکی استخوان یا استئوپروز در زنان و مردان را مطالعه کنید.

  • کمک به رژیم‌های غذایی

گوشت خرچنگ برای افرادی که در حال پیروی از رژیم غذایی هستند بسیار مفید است، زیرا این ماده‌ی غذایی حاوی چربی اشباع شده است که می‌تواند به بهبود و موفقیت رژیم‌های غذایی کمک کند. هم‌چنین این حیوان دریایی حاوی چربی اندکی است – ۰.۲ گرم در هر ۱۰۰ گرم. توصیه می‌کنیم با مطالعه‌ی ۱۵ مشهورترین و بهترین رژیم غذایی دنیا از تحلیل علمی و تاثیرات انواع رژیم‌های غذایی نیز آگاه شوید.     

نکاتی درمورد خرچنگ ها

  • جانوری همراه با چنگال های بلند که در آب زندگی می کند.
  • این موجودات در خشکی هم می توانند راه بروند، اما حرکت آن ها به یک پهلو می باشد.
  • در زبان عربی به خرچنگ سرطان گفته می شود.
  • این موجودات یک جفت شاخک بزرگ و یک جفت شاخک کوچک دارند همچنین یک جفت چشم، یک جفت فک بالا و دو جفت فک پایین دارند.
  • دارای پنج جفت پا هستند. که دو پای اول انبرک دار و برای گرفتن شکار می باشد.
  • پر مصرف ترین گونه خرچنگ جهان خرچنگ آبی ژاپنی است.
  • با این‌که گوشت خرچنگ دارای مجموعه‌ای از مواد مغذی است و برای سلامتی‌تان فواید بسیاری دارد، نباید آن را بدون قاعده و بیش از اندازه مصرف کرد. زیرا گوشت خرچنگ حاوی آلودگی‌هایی نظیر فلزات سنگین،دی‌اکسین و جیوه است از این رو قبل و بعد از مصرف گوشت خرچنگ باید به موارد بسیاری توجه کنید از جمله: میزان کلسترول موجود در خرچنگ بسیار بالا است ۷۶ میلی گرم در هر ۱۰۰ گرم؛ با این حال،حداکثر میزان مصرف توصیه شده برای کلسترول، روزانه ۳۰۰ میلی گرم است. از این رو، اگر می‌خواهید فقط از فواید مصرف خرچنگ بهره‌مند شوید، باید آن را به اندازه‌ي کافی مصرف کنید و از مصرف بیش از حد آن پرهیز کنید، زیرا با مصرف بیش از اندازه‌ي گوشت خرچنگ، نه تنها از فواید آن بی‌نصیب خواهید ماند بلکه ممکن است دچار بیماری نیز بشوید.

هشدارهایی درباره‌ی مصرف گوشت خرچنگ

اگر به خرچنگ حساسیت (آلرژی) دارید، باید در مصرف گوشت این حیوان دریایی احتیاط کنید. حساسیت (آلرژی) به گوشت خرچنگ میتواند باعث بروز بثورات جلدی و آنافیلاکسی شود؛ این وضعیت در صورت عدم درمان به موقع ممکن است حتی به مرگ نیز منجر شود.

هم‌چنین، در صورت تهیه و طبخ نامناسب خرچنگ، این غذای دریایی می‌تواند به آسانی باعث مسمومیت نیز بشود. گوشت خرچنگ باید تازه باشد و بوی عجیب و نامطبوعی نداشته باشد؛ گوشت خرچنگ را باید در فریزر یا یخچال نگهداری کنید.